Begin bij wat het zwaarst weegt: weten de lezers wat ze moeten doen, en begrijpen ze de boodschap? Pak daarna de lastige woorden en zinnen aan. Zie de suggesties uit het rapport als startpunt: jij bepaalt wat je overneemt. Test de nieuwe versie daarna opnieuw, zodat je ziet of je verbetering ook echt beter werkt.
Hoe kom ik van bevindingen naar een betere tekst?
Kijk eerst naar handelen. Wisten de testers wat ze moesten doen? Lopen de antwoorden uiteen, dan is dat je eerste verbeterpunt. Zet de actie duidelijk bovenaan, of zet de stappen onder elkaar.
Kijk dan naar begrip. Begrepen de testers waar de tekst over gaat en wat het doel is? Een korte samenvatting aan het begin helpt vaak.
Pak de lastige woorden en zinnen aan. Kijk welke zinnen de testers hebben gearceerd en welke woorden ze hebben aangeklikt. Leg moeilijke woorden uit of vervang ze, en maak lange zinnen korter.
Let op de toon. Voelde de tekst voor de testers dreigend of afstandelijk? Kijk dan of je dezelfde boodschap vriendelijker of geruststellender kunt brengen.
Lees de opmerkingen van de testers. Daar staat vaak precies waarom iets niet overkomt.
Moet ik alle suggesties overnemen?
Nee. De verbeterpunten en schrijfsuggesties zijn een startpunt, geen verplicht eindpunt. Jij houdt de regie over je eigen teksten. Beoordeel daarom zelf of een suggestie inhoudelijk, juridisch en voor je organisatie klopt. Soms moet een bepaald woord of een bepaalde zin blijven staan. Dan kun je er vaak wel een korte uitleg bij geven.
Moet ik de nieuwe versie opnieuw testen?
Dat is verstandig, zeker bij belangrijke teksten. Een verandering die logisch lijkt, werkt niet altijd beter voor de lezer.
Een voorbeeld: een organisatie wilde de tekst over cookies op haar website herschrijven naar eenvoudiger taal. Ze liet eerst de bestaande versie lezen door mensen die moeite hebben met lezen. Hun reactie: nu weten we eindelijk wat cookies zijn en op welke knop we moeten drukken, en gaan jullie het weer veranderen? Zonder die test was een verbetering een verslechtering geworden.
Hoe controleer ik de herschreven tekst?
Heb je ook Tolkie Webmonitoring? Dan kun je de herschreven tekst snel controleren met de leesbaarheidsscan in Mijn Tolkie. Die vind je bij Webmonitoring. Je ziet dan meteen of de taal eenvoudiger is geworden.
Gaat het om een tekst op je website, en hoort die pagina bij de pagina's die Webmonitoring volgt? Dan zie je hem terug in het maandelijkse rapport. Zo zie je ook op langere termijn of de tekst begrijpelijk blijft.
De taalscores zeggen iets over de taal, maar niet of lezers de boodschap snappen. Wil je dat weten, dan test je de nieuwe versie opnieuw met Gebruikersonderzoek.
Hoe vaak is het zinvol om te testen?
Dat bepaal je zelf. Sommige organisaties laten elke maand een paar teksten testen, bijvoorbeeld concepten, teksten van collega's of bestaande teksten. Andere kiezen een paar vaste momenten per jaar, zoals vier keer per jaar een belangrijke brief. Je kunt ook beginnen met één tekst, om te zien wat het je oplevert.
Een handige tip: test teksten die je ziet aankomen, zoals een brief die elk jaar terugkomt. Die kun je ruim van tevoren testen, aanpassen en opnieuw testen.
Waar kan ik terecht met vragen?
Wil je overleggen over wat je met de resultaten kunt doen? Mail dan naar [email protected].